उत्तर प्रदेशातील बटाटा उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी मोठा उपक्रम: ₹१,००० कोटींचा भाव स्थिरीकरण निधी

लखनौ, १७ ऑगस्ट, २०२६: उत्तर प्रदेश सरकारने बटाटा उत्पादक शेतकऱ्यांना घसरणारे बाजारभाव, साठवणुकीचा खर्च आणि दर्जेदार बियाण्यांच्या वाढत्या किमतींपासून दिलासा देण्याच्या उद्देशाने तीन प्रमुख योजना जाहीर केल्या आहेत. या योजनांची अंमलबजावणी करण्यासाठी potato.uphorticulture.in नावाचे एक नवीन बटाटा विकास पोर्टलदेखील सुरू करण्यात आले आहे.
१. ₹१,००० कोटींचा 'किंमत स्थिरीकरण निधी'
बटाट्याच्या बाजारभावात मोठी घसरण झाल्यास शेतकऱ्यांना आर्थिक मदत देण्यासाठी ₹१,००० कोटींचा भाव स्थिरीकरण निधी स्थापन करण्यात आला आहे. यासाठी ₹१०० कोटींची नाममात्र रक्कम मंजूर करण्यात आली आहे.
या योजनेअंतर्गत, नोंदणीकृत शेतकऱ्यांना जास्तीत जास्त २ हेक्टर क्षेत्रासाठी, प्रति हेक्टर जास्तीत जास्त २४० क्विंटल बटाट्यांसाठी मदत मिळेल. सरकारच्या अंदाजानुसार, राज्यातील सुमारे १.२ ते १.४ दशलक्ष शेतकऱ्यांना याचा फायदा होऊ शकतो.
अर्ज ऑनलाइन केले जातील आणि सहाय्यता थेट लाभ हस्तांतरणाद्वारे (DBT) आधार-संलग्न बँक खात्यात वितरित केली जाईल. या योजनेचे दोन अंमलबजावणी कालावधी आहेत—१ जानेवारी ते १५ एप्रिल आणि १ जुलै ते ३१ ऑक्टोबर.
२. खाजगी शीतगृहात बटाटे साठवण्यासाठी प्रति क्विंटल ₹१०० ची मदत.
खाजगी शीतगृहांमध्ये बटाटे साठवणाऱ्या शेतकऱ्यांना साठवणूक शुल्कावर प्रति क्विंटल १०० रुपयांचे अनुदान मिळेल. प्रत्येक शेतकऱ्याला कमाल २०,००० रुपयांचे अनुदान मिळेल.
या योजनेअंतर्गत १,००० कोटी रुपयांची साठवणूक शुल्क माफी योजना जाहीर करण्यात आली असून, त्यासाठी १०० कोटी रुपयांची टोकन रक्कम वाटप करण्यात आली आहे. सरकारच्या मते, या योजनेमुळे १५ लाखांहून अधिक शेतकऱ्यांना फायदा होण्याची अपेक्षा आहे. ही मदत थेट लाभ हस्तांतरणाद्वारे (DBT) आधार-जोडलेल्या बँक खात्यांमध्ये पाठवली जाईल.
३. उच्च प्रतीच्या बटाट्याच्या बियाण्यांवर प्रति क्विंटल ₹१,००० ची कमाल सूट.
शेतकऱ्यांना बटाट्याच्या नवीन आणि उच्च दर्जाच्या वाणांचे बियाणे उपलब्ध करून देण्यासाठी, सन २०२६-२७ पासून 'बटाटा बियाण्यांच्या विक्री दरात सवलत योजना' राबविण्यात आली आहे.
या योजनेअंतर्गत बटाट्याच्या बियाण्यांच्या खरेदीवर प्रति क्विंटल कमाल १,००० रुपयांची सवलत दिली जाईल. या योजनेसाठी ५ कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आली असून, यामुळे १५,००० हून अधिक शेतकऱ्यांना फायदा होण्याचा अंदाज आहे.
बटाटा बाजार घ्या
या तिन्ही योजना बटाटा उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी खर्चाचे आणि जोखमीचे तीन प्रमुख मुद्दे—बाजारभाव, शीतगृहाचा खर्च आणि बियाण्यांचा खर्च—थेट हाताळतात. विशेषतः, प्रति क्विंटल १०० रुपयांची साठवणूक मदत आणि भाव स्थिरीकरण निधी यांचा खरा परिणाम, पात्रता, भावातील घसरण निश्चित करणे आणि पैसे देण्याची प्रक्रिया प्रत्यक्षात किती प्रभावीपणे राबवली जाते यावर अवलंबून असेल.
शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचे: योजनांचा लाभ घेण्यासाठी ऑनलाइन नोंदणी/अर्ज आणि आधार-जोडलेले बँक खाते आवश्यक आहे. सविस्तर पात्रता आणि अर्ज प्रक्रियेसाठी, उत्तर प्रदेश फलोत्पादन विभागाच्या बटाटा विकास पोर्टलला भेट द्या.
